| [ Strona główna ] [ Polska broń pancerna ] [ Oddziały pancerne ] [ Steel Panthers ] [ Linki ] | ![]() | ||
| © Michał Derela, 2001-2010 | |||
[1]"W naszej armii nie było drugiej jednostki taktycznie i gospodarczo samodzielnej i wystarczającej sobie, o tak wielkiej ilości najróżniejszego sprzętu i różnych specjalności (kilkadziesiąt). Artyleria, piechota, ckm, saperka, czołgi i drezyny. Łączność (radio, telefon, sygnalizacja), kolejnictwo - warsztaty naprawcze, tabor (administracja, gospodarka)." |
| Kpt. Stanisław Młodziankowski, dowódca PP nr 13 w 1939 |
Niniejsze strony poświęcone są na ogół pomijanemu, chociaż ciekawemu i dość skutecznemu rodzaju polskiej broni, jakim były pociągi pancerne.
Tematyka polskich pociągów pancernych nie została jeszcze całkowicie zbadana. Kiedy w 1999 zaczynaliśmy opisywać pociągi pancerne, istniała jedynie niewielka ilość literatury na ten temat, głównie pochodzącej z lat 70. i 80. i na ogół trudno dostępnej. Informacje w niej zawarte były zwykle niepełne, ogólne i fragmentaryczne, a w wielu wypadkach, jak się okazywało – błędne. Szczególnie słabo opisane przed 1989 rokiem były pociągi wojny polsko-radzieckiej... Nasza strona miała więc w dużym stopniu charakter pionierski; musieliśmy podejmować próby rekonstrukcji losów i charakterystyk pociągów, zbierając – z pomocą przyjaciół – publikowane informacje, w tym artykuły porozrzucane po czasopismach oraz interpretując nowo ujawniane fotografie. Jest to tylko strona hobbystyczna, tworzona bez dostępu do materiałów źródłowych. Z tych przyczyn niektóre informacje na stronach mogą nie być dokładne i bywają czasami zmieniane, w miarę stanu wiedzy. Dopiero w ostatnich latach sytuacja uległa stopniowej poprawie i tematyka ta stała się nieco bardziej popularna, lecz w dalszym ciągu brak jest całościowej monografii polskich pociągów pancernych, zwłaszcza z punktu widzenia technicznego.
Z powodu braku czasu aktualizacje są ostatnio rzadsze, ale co pewien czas postaramy się "trzymać rękę na pulsie" i uaktualniać strony oraz doprowadzać ich poziom do współczesnych standardów (zobaczcie co nowego w serwisie).
Wszystkie zdjęcia i rysunki pozostają własnością ich właścicieli (o ile prawa autorskie co do nich istnieją i nie wygasły z uwagi na upływ czasu) i są publikowane jedynie w celach edukacyjnych. Byłbym wdzięczny za komentarze, dodatkowe informacje lub zdjęcia oraz za poprawki.
Chętnie zamieścimy w serwisie artykuły innych Autorów uzupełniające ten temat.
[2]
"Polska miała nieliczne tylko pociągi pancerne, ale ich oficerowie i szeregowi dobrze się bili. Wciąż na nowo wyłaniały się one z ukrycia w gęstych lasach, niepokojąc niemieckie połączenia" | |
| z historii Wehrmachtu: "Wie das Gesetz es befehl" | |
Dziesięć regularnych pociągów używanych podczas kampanii wrześniowej w 1939 nosiło tylko numery, w miejsce używanych poprzednio nazw. Strony opisują również ich wcześniejszą i późniejszą służbę
| - Nr 11 ("Danuta") i Nr 12 ("Poznańczyk") | ||
| - Nr 13 ("Generał Sosnkowski") | ||
| - galeria zdjęć pociągu nr 13 | ||
| - Nr 14 ("Paderewski") | - Modernizacja 29. 11. 2011 | |
| - Nr 15 ("Śmierć") | - Aktualizacja 14. 2. 2012 | |
| - Nr 51 ("Pierwszy Marszałek") | ||
| - Nr 52 ("Piłsudczyk") i Nr 53 ("Śmiały") | ||
| - Nr 54 ("Groźny") | - Aktualizacja 7. 11. 2011 | |
| - Nr 55 ("Bartosz Głowacki") | - Modernizacja 25. 1. 2012 |
"Nie zważając na zapadające ciemności, pociągi pancerne w dalszym ciągu kursowały na linii, zadając bez przerwy straty pułkom czerwonej artylerii" | |
| raport radziecki z walk pod Leśniakowizną, VII 1920 | |
Lista poniżej nie jest kompletna, jeśli chodzi o nienumerowane improwizowane pociągi. Pogrubione są artykuły o pociągach nie opisanych w sekcji powyżej.
|
|
| Strona dedykowana jest pamięci Janusza Magnuskiego (1933-1999), wybitnego eksperta i badacza broni pancernej, zwłaszcza pociągów pancernych, autora licznych książek i artykułów na ten temat. |
Źródła rysunków:
1. Janusz Magnuski: "Prezentuj broń! : oręż żołnierza polskiego 1939-1972", Warszawa 1974. Rys. J. Magnuski (zmodyfikowany przez PIBWL)
2. Janusz Magnuski, "Pociąg pancerny 'Danuta'", Typy Broni i Uzbrojenia (TBiU) nr 18; Warszawa 1972. Rys. J. Magnuski (zmodyfikowany przez PIBWL)
3. Janusz Magnuski, "Pociąg pancerny 'Zygmunt Powstaniec'", Typy Broni i Uzbrojenia (TBiU) No.71; Wyd. MON; Warszawa 1981
[ Strona główna PIBWL ]
[ Polska Broń Pancerna 1918-39 ] [ Oddziały pancerne ] [ Strona Steel Panthers ] [ Linki ] 